Historia Rasy
Historia Rasy
Ceskoslovenský Vlciak jest jedną z dwóch ras (druga to Saarloos wolfhond) zarejestrowanych w FCI, a będących krzyżówką psa i wilka.
Pierwsze próby krzyżowania wilka europejskiego ( karpackiego) z owczarkiem niemieckim rozpoczęły się w latach 1955 przy współpracy specjalistów Straży Granicznej i Czechosłowackiej Akademii Nauk. Pierwotnym zamiarem było sprawdzenie, czy dzięki skrzyżowaniu z wilkiem można poprawić stan zdrowia, odporność i wytrwałość psów w służbie Straży Granicznej. Oczywisty warunek stanowiły zdolność do tresury oraz założenie wykorzystania psów w pracy, przy czym wygląd i budowę ciała obserwowano jedynie w kontekście wytrwałości i ogólnej kondycji. Pierwszy miot przyszedł na świat 26 kwietnia 1955r. w stacji hodowlanej Straży Granicznej, w Libejowicach. Pierwsze brzmienie wzorca opracował w 1966 r. inż. K. Hartl. W tym czasie istniały już cztery finalne generacje krzyżówek z pierwszej linii zapoczątkowanej przez wilczycę Britę i Owczarka niemieckiego Cézara z Brezového háje, oraz kolejne dwie generacje finalne z drugiej linii założone przez tę samą wilczycę i owczarka niemieckiego – Kurta z Václavky.
W tym czasie ówczesny Svazarm i ČsSCHDZ nie wyraziły zgody na rejestrację rasy i zapis zwierząt do księgi ras z uwagi na małą ilość osobników. W 1968 r. w stacji hodowlanej w Bychorach miało miejsce kolejne krzyżowanie, tym razem wilka Argo z suką owczarka niemieckiego Astą z SNB. W tej samej stacji odchowała się również druga finalna generacja krzyżówek tejże linii. Osobniki z krzyżowania tych linii zaczęły być oznaczane skrótem ČV – wilczur czeski. Mimo to w roku 1970 r. odrzucono ich rejestrację w księdze ras, choć w rękach hodowców prywatnych znajdowało się już 56 osobników, a w jednostkach sił zbrojnych służyło ich ponad 100. Kolejny wniosek został odrzucony w 1976 r. W latach siedemdziesiątych hodowlę kontynuowano głównie w nowym ośrodku kynologicznym w pobliżu Malacek, który należał do Bratysławskiej brygady Straży Granicznej. Właśnie tam populacja została wzbogacona przez trzeciego wilka – Šarika. W roku 1974 został on skrzyżowany z samicą z trzeciej finalnej generacji Xelą z Pohranicní stráže oraz z samicą ČV Urtą z Pohranicní stráže. Przez lata nad realizacją programu wspólnie z inż. Karlem Hartlem pracował major František Rosík, który należał do grupy miłośników i inicjatorów nowej rasy na Słowacji. Ostatecznie w wyniku intensywnych dyskusji pod koniec 1981 r. Czeski Związek Hodowców przyjął postanowienie klubu hodowców ceskoslovenského vlciaka i tym samym wpis do księgi ras stał się faktem.
Klub Hodowców rasy powstał 20 marca 1982 roku w Brnie, jego siedziba mieściła się w Pradze, miał zasięg ogólnokrajowy i należał do Czeskiego Związku Hodowców. Podczas zebrania inauguracyjnego ustalono m.in. nazwę rasy, a komisję upoważniono do opracowania karty bonitacyjnej, długoterminowej koncepcji i planu hodowli. Na przewodniczącego wybrano majora Františka Rosíka, naczelnym konsultantem hodowli stał się płk. inż. Karel Hartl. Zaraz potem w hodowli miała miejsce dość niefortunna sytuacja – słowaccy hodowcy podjęli decyzję zaaprobowaną przez przewodniczącego o niepodporządkowaniu się opracowanemu przez naczelnego konsultanta programowi hodowli. W wyniku tego w ciągu dwóch lat (1982-1983) odchowano na Słowacji 77% linii pochodzącej od jednego psa – Repa z Pohraniční stráže. Trend ten nie ustawał na Słowacji, dlatego w ciągu 5 lat 90% zwierząt było spokrewnionych, a 83% blisko spokrewnionych właśnie z tym psem. Próby utrzymania naturalnej struktury populacji rasy i zapobieżenia erozji genotypu przy tak niskiej liczebności zwierząt stały się tym samym bardzo skomplikowane dla czeskich hodowców. Wyjściem z tej sytuacji okazało się m.in. skrzyżowanie owczarka niemieckiego Bojara von Schotterhofa z wilczycą Lejdy (z ZOO Ohrada w Hlubokej nad Vltavou) znów w stacji hodowlanej Straży Granicznej w Libejovicach w 1983 r. Narodzonego z tej krzyżówki psa Kazana z Pohranicní stráže od roku 1985 kilkakrotnie wykorzystano w hodowli. Zatem do powstania rasy przyczyniły sięcztery wilki: Brita, Argo, Šarik a Lejdy. Mimo iż w Czechach i na Morawach w pierwszych latach po założeniu klubu istniało mniej hodowli niż na Słowacji, to za cenę powolniejszego spadku różnorodności utrzymywano niższą skalę pokrewieństwa.
Fakt ten okazał się bardzo istotny w procesie uznania ceskoslovenského vlcáka przez Międzynarodową Federację Kynologiczną (FCI). 13 czerwca 1989 roku przyjęto w Helsinkach wzorzec ceskoslovenského vlcáka zapisany i wydany 28 kwietnia 1994 roku przez sekretariat FCI pod numerem 332. Należy on w klasyfikacji FCI do 1 grupy ras. Jego krajem pochodzenia jest Czechosłowacja. Po rozpadzie Czechosłowacji na podstawie umowy z dnia 4 lipca 1993 r. pomiędzy Czesko-Morawską Unią Kynologiczną i Słowacką Wspólnotą Kynologiczną Republika Słowacka przejęła patronat nad rasą. Ostatecznie na konferencji w Meksyku w 1999r uznano, że rasa jest zdolna do przetrwania i trwale spełnia wszystkie ustanowione kryteria, co skutkowało jej uznaniem. Od tego momentu stosuje się wyłącznie chów zamknięty.
Książka „Československý vlčák" ing. Karel Hartl, Jindřich Jedlička wersja czeska